Debata oksfordzka to taka forma prowadzenia dyskusji, podczas której mierzą się ze sobą dwie drużyny – obrońców i przeciwników tezy. Teza debaty, która odbyła się podczas Akademii Managera Ochrony Zdrowia brzmiała: NFZ jest najlepszym modelem finansowania ochrony zdrowia w Polsce. Jej wynik okazał się zaskakujący.
Debatę prowadził Daniel Nowocin, prezes firmy Medidesk, organizatora wydarzenia, natomiast dwie drużyny składały się z przedstawicieli prywatnych i publicznych placówek ochrony zdrowia. Reprezentanci jednej z nich udowadniali, że system oparty na środkach pochodzących z Narodowego Funduszu Zdrowia jest najlepszym modelem finansowania ochrony zdrowia, drugiej – że potrzebny jest alternatywny model.
NFZ jako „jednorożec”
Debatę rozpoczął Paweł Walicki, prezes Centrum Medycznego CMP, który porównał NFZ do jednorożca i stwierdził, że coraz więcej pacjentów korzysta z usług w ramach podstawowej opieki zdrowotnej finansowanej przez NFZ, gdyż opieka ta jest coraz lepsza z roku na rok. Jako argumentu „za” użył faktu, że Fundusz utrzymuje w zdrowiu 38 milionów Polaków.
Maciej Piechota, reprezentujący drużynę przeciwną, stwierdził, że NFZ nie jest najlepszym płatnikiem z powodu niskiej wyceny świadczeń. Wynosi ona w przypadku niektórych zabiegów połowę wartości stawki rynkowej (Fundusz płaci na przykład 86 zł za świadczenie, które prywatnie kosztuje 150 zł).
-Dlaczego wszyscy krytykują NFZ, ale jednocześnie chcą mieć z nim kontrakt? Jako naród lubimy narzekać – stwierdził Piotr Lizukow i jako przykład kraju z prywatną ochroną zdrowia podał Stany Zjednoczone Ameryki. – Biorąc pod uwagę ograniczone zasoby i duże potrzeby – nasz system jest świetny – mówił.
NFZ jako fundament a nie monopolista
Karolina Weiss stwierdziła, że NFZ może być fundamentem systemu ale nie najlepszym sposobem finansowania ochrony zdrowia. Mówiła o braku konkurencji na rynku płatników, braku dostępności, monopolu Funduszu i braku ciągłości leczenia w przypadku placówek z kontraktem z NFZ, i co się z tym wiąże – problemami z relacją lekarz – pacjent.
Paweł Walicki skontrował, że w prywatnych sieciach także czasem trudno kontynuować leczenie u jednego specjalisty.
Nadlimity świadczeń nielimitowanych
Tomasz Kopiec dodał, że w ramach NFZ placówki oferują kompleksową opieką medyczną oraz drogie badania diagnostyczne – takie jak PET CT, nie patrząc na ich koszty. Jarosław Malec, w którego placówce połowa świadczeń jest finansowana przez Fundusz, stwierdził, że posiada kontrakt o tej samej wartości od roku 2017. Od tego czasu procedury zostały wyżej wycenione, ale kontakt się nie zwiększył, wiec liczba wykonywanych procedur się zmniejszyła. Wspomniał o zjawisku znanym jako „nadlimity świadczeń nielimitowanych”, które nazwał „nielogicznym oksymoronem”.
-Wszystkie szpitale prywatne podpisują umowy ze szpitalami publicznymi na świadczenia wysoko kosztowe. Dostępność nowych technologii jest największa w publicznym placówkach, które zabezpieczają centra urazowe. Publiczne placówki są także głównymi beneficjentami środków unijnych. Mamy w AOS coraz więcej pacjentów – stwierdził Tomasz Kopiec.
-Jak to jest, że NFZ zmusza mnie do płacenia składki, mimo ze płacę za prywatne ubezpieczenia zdrowotne? – zapytała Marzena Krawiec z drużyny przeciwnej. Tomasz Kopiec wyjaśniał, że chodzi o solidarność społeczną i finansowanie wszystkich świadczeń w ramach NFZ.
– Teza jest nieprawdziwa, ponieważ ten sam zabieg, na przykład echo serca, wykonany w ramach różnych poradni (podstawowa opieka zdrowotna lub ambulatoryjna opieka specjalistyczna) jest różnie wyceniany – dodała Marzena Krawiec.
NFZ to super płatnik i „chłopiec do bicia”
Paweł Walicki przypomniał, że zarówno AOS jak i POZ finansuje ten sam NFZ.
– Na 100 pacjentów NFZ wydał 300 mln zł w ramach programów lekowych, żaden prywatny system by tego nie udźwignął – mówił i zwrócił uwagę na kwestię dobrego gospodarowania pieniędzmi.
-Jest to odrębne zagadnienie, ale NFZ jako płatnik to super sprawa – podsumował.
-Ciagle krytykujemy system publiczny, a tymczasem można także skrytykować system prywatny, któremu można wskazać różnorodne niedociągnięcia. NFZ jest „chłopcem do bicia”, to nie NFZ uchwalił ustawę o podwyżkach dla pracowników, a teraz sobie musi z tym radzić – mówił Piotr Lizukow.
Karolina Weiss, jako przedstawiciel drużyny negującej system finansowania publicznego jako najlepszy, stwierdziła, że placówki działające w ramach NFZ nie potrzebują reklamy, bo i tak pacjenci do nich przyjdą. Skrytykowała programy profilaktyczne, które nie eliminują wizyt u specjalistów.
-Leczymy nie patrząc na koszty, inaczej wygląda to w placówkach prywatnych, gdzie liczy się środki – ripostował Tomasz Kopiec.
-Teza jest prawdziwa, gdyż w przypadku kontraktu z Narodowym Funduszem Zdrowia mamy pewność zapłaty, a jak to wygląda w prywatnych placówkach? – mówił Łukasz Kowalski.
-Nawet jeżeli ktoś nie zapłaci za wizytę, trudno to porównać do świadczeń wartych miliony złotych, jak programy lekowe – potwierdził Tomasz Kopiec.
Absurdalne przepisy NFZ
Jarosław Malec mówił o absurdalnych przepisach wprowadzonych przez NFZ, takich jak konieczność przyjęcia pacjenta z bólem w ciągu jednego dnia, które powiększają kolejki. Mówił o braku sankcji dla pacjentów, którzy nie przychodzą na wizyty w ramach NFZ. Poza tym Fundusz zmienia zasady w trakcie gry, co powoduje straty pieniędzy dla świadczeniodawców.
Tomasz Kopiec stwierdził, że NFZ to podstawa, gdyż ratowanie życia i zdrowia odbywa się w ramach systemu publicznego.
-Prywatne podmioty, które udzielają świadczeń zdrowotnych często się rebrandują, zatrudniają lekarzy z systemu publicznego. W systemie ratownictwa są tylko publiczne placówki, które oferują wysokokosztowe procedury i opiekę od urodzenia do śmierci – dodał.
Marena Krawiec dodała, że NFZ nie zdaje egzaminu, gdyż tworzy procedury, za które płaci wielokrotnie, na przykład „wewnętrznie kanibalizuje” opiekę AOS i szpitalną. Wskazała również, że równość między podmiotami publicznymi i prywatnymi praktycznie nie istnieje.
O tym, która z drużyn wygrała, decydowało głosowanie publiczności. Pierwsze, w którym zebrani mieli się opowiedzieć za jedną z tez, odbyło się przed debatą i wówczas wygrała drużyna przeciwna finansowaniu systemu ochrony zdrowia przez NFZ. Natomiast po zakończeniu debaty szala zwycięstwa przechyliła się na stronę drużyny popierającej finansowanie publiczne i to ona ostatecznie wygrała, gdyż okazało się, że przekonała swoimi argumentami słuchających.
W debacie wzięli udział:
Drużyna za tezą: Paweł Walicki (CMP), Piotr Lizukow (PZU Zdrowie), Łukasz Kowalski (Star Dental Group), Tomasz Kopiec (SPSK im. Prof. W. Orłowskiego CMKP UM w Łodzi),
Drużyna przeciwko tezie: Maciej Piechota (Body Move), Karolina Weiss (Goldenmed), Marzena Krawiec (Grupa Medyczna Tommed Szpital EuroMedic), Jarosław Malec (Gabinety SKIM).
Akademia Managera Ochrony Zdrowia odbyła się 18 i 19 września 2025 w Warszawie. Pracodawcy dla Zdrowia byli partnerem wydarzenia.
