Sztuczna inteligencja ma potencjał zwiększenia polskiego PKB do roku 2030 nawet o 8 procent, jednak nasz kraj ciągle pozostałe z tyłu w porównaniu do czołowych krajów unijnych, pod względem adaptacji tej technologii. Ponieważ prognozy do roku 2035 wskazują na spadek liczby osób aktywnych zawodowo o 13 procent, to kluczowy jest rozwój kompetencji (upskilling), który będzie decydował o utrzymaniu wzrostu gospodarczego.
Raport Google pt. „Mapa kompetencji AI w Polsce. Potrzeby i kierunki rozwoju”, przygotowany przy współpracy z Polskim Funduszem Rozwoju, dzieli użytkowników systemów AI na kilka grup, takich jak nowicjusze, entuzjaści bez praktyki, użytkownicy, animatorzy oraz eksperci.
Szkolenia dla profesjonalistów
Wskazuje on, że działaniami szkoleniowymi w obszarze AI powinni być objęcie przede wszystkim profesjonaliści w zakresie sztucznej inteligencji (do 47,5 mld zł, czyli 1,5 procent PKB). Kluczową rolę w kształceniu tej grupy odgrywają instytucje edukacyjne, które muszą dostosować swoje programy nauczania do potrzeb rynku pracy. Duży potencjał mają także małe i średnie (29,44 mld zł czyli 0,86 procent PKB) oraz duże przedsiębiorstwa (20,1 mld zł czyli 0,59 procent PKB).
Pięć podstawowych luk kompetencyjnych, które także powinny zostać priorytetowo objęte działaniami upskillingowymi, to między innymi brak podstawowej wiedzy o AI oraz umiejętności korzystania z narzędzie generatywnych, niedobór kompetencji przywódczych i strategicznych w zarządzaniu transformacją AI, potrzeba zrozumienia aspektów prawnych i etycznych, deficyt zaawansowanych umiejętności technicznych (machine learning czy MLOps), a także brak szkoleń dostosowanych do specyfiki danego sektora.
Potrzeba koordynacji działań
Raport podkreśla potrzebę koordynacji wszelkich aktywności na styku nauki, sektora prywatnego oraz administracji publicznej, w kierunku budowy spójnego ekosystemu rozwoju sztucznej inteligencji w Polsce. Obecnie bowiem realizowanych jest wiele rozproszonych programów edukacyjnych.
Dostęp do wiedzy i narzędzi powinien pomagać w tworzeniu konkurencyjnych rozwiązań dla polskich przedsiębiorstw, opartych na AI i wspierać ich transformację w kierunku bardziej nowoczesnych i odpornych na zmiany, a także dostarczać absolwentów gotowych do pracy w tym obszarze.
Krajowe Centrum Kompetencji AI
Raport postuluje powołanie krajowego Centrum Kompetencji AI, wzorowego na modelu AI Sweden, sieci partnerskiej, która realizuje działania edukacyjne, doradcze oraz wspierające rozwój innowacji.
Ośrodek taki, utworzony w Polsce, mógłby pełnić rolę koordynatora i monitorować istniejące programy oraz inicjatywy, ułatwiać dostęp do wiedzy, narzędzi oraz infrastruktury i wspierać powstające innowacyjne rozwiązania AI.
Raport podkreśla, że w Polsce działa już bogaty, chociaż rozproszony, ekosystem oddolnych inicjatyw, który obejmuje konferencje branżowe, takiej jak Data Science Summit czy AI Conference, grupy meetupowe (Śniadania AI, Warsaw AI czy krakowskie AI & Tech meetupy), a także projekty open source takie jak Bielik.ai czy inicjatywy edukacyjne prowadzone przez uczelnia oraz organizacje pozarządowe.
Rolą proponowanego Centrum Kompetencji AI byłoby głównie wzmacnianie, integracja i skalowanie już działającego ekosystemu, który dynamicznie się rozwija. Polegałoby to na mapowaniu istniejących zasobów, nawiązywaniu partnerstw z aktywnymi społecznościami i uzupełnianiu ich działań przez działania centralne.