Zwolnienia chorobowe pracowników to realne koszty zarówno dla nich samych jak i dla pracodawców oraz dla państwa i systemu ochrony zdrowia. Podejmując prozdrowotne działania, firmy mogą obniżyć te koszty i przyczynić się do lepszego stanu zdrowia pracowników.
Według danych Zakładu Ubezpieczeń Społecznych koszty absencji chorobowych w roku 2024 wyniosły ponad 31 mld zł. 59 procent tych kosztów zostało pokrytych przez Fundusz Ubezpieczeń Społecznych, a pozostałą część pokrywali pracodawcy i FGŚP, czyli państwowy Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych, utworzony w celu ochrony roszczeń pracowniczych w razie niewypłacalności pracodawcy.
Najczęstsze przyczyny absencji, według danych ZUS z roku 2024, to choroby układu mięśniowo-szkieletowego, odpowiadające za 17,4 procent liczby dni absencji, choroby układu oddechowego (13,7 procent), urazy i zatrucia (13.5 procent), ciąża, poród i połóg (13,3 procent) oraz zaburzenia psychiczne i zachowania (12,5 procent).
W roku 2024 w rejestrze zaświadczeń lekarskich odnotowano 27,4 miliony przypadków czasowej niezdolności do pracy na łączną liczbę 290 milionów dni absencji chorobowej z tytułu zarówno choroby własnej jak i opieki nad dzieckiem lub innym członkiem rodzin. W roku 2024 Polacy przebywali w szpitalach dłużej niż w roku 2023. Przeciętna długość niezdolności do pracy przypadająca na czas pobytu w szpitalu wyniosła 4,24 dnia.
Dane te podają Łukasz Niewola i Joanna Węgrzynowska z Lux Med, autorzy rozdziału pt. „Zdrowie jako element strategii ESG w firmach”, będącego częścią opracowania pt. „Otyłość, zdrowie, zrównoważony rozwój: medycyna, biznes, esg”, która ukazała się w październiku 2025.
Autorzy podają przykładowe prozdrowotne działania, które mogą podejmować firmy w celu zadbania o profilaktykę zdrowotną pracowników, w efekcie przekładającą się na ich lepszą kondycję zdrowotną a tym samym na wyższą efektywność.
Wymieniają dbanie o ergonomię w miejscu pracy celem redukcji schorzeń układu ruchu. Pracodawcy mogą w tym celu skorzystać z edukacji ergonomicznej, audytu i oceny stanowisk pracy oraz udostępniać pracownikom webinary z fizjoterapeutami.
W ramach eliminowania zagrożeń związanych z otyłością, która prowadzi do rozwoju wielu poważnych chorób, rozwiązaniem są między innymi spotkania z dietetykiem, trenerem personalnym, analiza składu ciała i zajęcia sportowe. Warto podkreślić, że otyłość jest według WHO samodzielną jednostką chorobową, a inwestując w programy walki z otyłością firmy realnie zmniejszają koszty związane z absencjami.
Pracodawcy mogą także oferować programy wspierające zdrowie psychiczne pracowników, obejmujące konsultacje psychologiczne, szkolenia z odporności psychicznej i radzenia sobie ze stresem, a także proponować elastyczne godziny pracy. Warto także zapewniać pracownikom dostęp do szczepień ochronnych i badań profilaktycznych.
Według Narodowego Testu Zdrowia Polaków, realizowanego przez Medonet, Polacy zaczęli zwracać większą uwagą na aspekty związane ze zdrowym stylem życia. Z badania wynika, że 30 procent Polaków odczuwa stres kilka razy w tygodniu, a 24 procent – codziennie, natomiast aż 59 procent Polaków ma długotrwałe problemy zdrowotne.
Wyniki testu mogą być dla firm drogowskazem dotyczącym potrzeb pracowników i sposobów ich wspierania w dbaniu o zdrowie. Firmy mogą w tym zakresie korzystać także z cyfrowych rozwiązań, które zostały obszernie omówione w tym rozdziale.
Opracowanie składa się z 30-tu rozdziałów, których autorami są specjaliści, między innymi lekarze, ekonomiści, dietetycy, kucharze, psychologowie, ale także studenci i licealiści. Omawiane są w nich medyczne oblicza otyłości, jej przyczyny, skutki i leczenie nowoczesnymi metodami. Spora część książki dotyczy podejścia firm do problemu otyłości. Omawiane jest zdrowie jako element strategii ESG, zagadnienia dotyczące technologii w walce z otyłością, odpowiedzialności korporacyjnej, a także podejścia systemu opieki zdrowotnej do problemu otyłości. Autorzy poruszają temat aspektów prawnych otyłości oraz przyszłości w walce z otyłością.
„Otyłość, zdrowie i zrównoważony rozwój: medycyna, biznes, ESG”. Opracowanie pod red. dr n. med. i na o zdr. Anny Rulkiewicz i prof. dr hab. n. med. Justyny Domienik-Karłowicz, wydawnictwo Bookmark, Warszawa 2025